စိုက်ပျိုးရေး သို့မဟုတ် မွေးမြူရေးခြံတစ်ခုကို ပိုမိုရေရှည်တည်တံ့အောင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲဆိုတဲ့ မေးခွန်းအတွက် အဖြေတစ်ခုတည်းရယ်လို့ မရှိပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံတစ်ဝန်းက ထုတ်လုပ်သူတွေဟာ အမြတ်အစွန်းတိုးပွားဖို့၊ လူနေမှုဘဝအရည်အသွေး မြှင့်တင်ဖို့နဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ထိန်းသိမ်းဖို့အတွက် တူညီတဲ့ နည်းလမ်းကောင်းတွေကို အသုံးပြုကြပါတယ်။ ဒီကဏ္ဍမှာတော့ "ရေရှည်တည်တံ့မှု" ဆိုတာ ဘာလဲ၊ ပြီးတော့ စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးခြံတစ်ခုလုံးမှာ ဒါကို ဘယ်လိုကျင့်သုံးသလဲဆိုတာ ကြည့်ကြရအောင်။ #LGTmyanmar , #BBKmyanmar
ရေရှည်တည်တံ့မှု၏ အဓိပ္ပာယ်
ရေရှည်တည်တံ့မှုကို ဦးစားပေးတဲ့ တောင်သူတွေဟာ နောင်လာနောက်သားတွေရဲ့ လိုအပ်ချက်ကို မထိခိုက်စေဘဲ ဒီနေ့ခေတ်အတွက် လိုအပ်တဲ့ အစားအစာ၊ လောင်စာနဲ့ အမျှင်အချောင်း (Fiber) တွေကို လုံလောက်အောင် ထုတ်လုပ်ဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဟာ မိမိခြံနဲ့ ကိုက်ညီမယ့် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးကို အသုံးပြုကြပေမဲ့ အားလုံးမှာ တူညီတဲ့ မျှော်မှန်းချက်ရှိပါတယ်။ ခြံတစ်ခုလုံးကို အလုံးစုံချိတ်ဆက်နေတဲ့ စနစ် (Holistic System) အဖြစ် ရှုမြင်ပြီး ခြံရဲ့ ကျန်းမာရေးနဲ့ ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်ရည်ကို မြှင့်တင်ဖို့ နည်းလမ်းရှာကြပါတယ်။
ရေရှည်တည်တံ့သော လုပ်ဆောင်ချက်များ၏ စံနှုန်း ၄ ချက်
၁။ ထုတ်လုပ်မှုစွမ်းအားရှိခြင်း: လိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ရမယ်။ ၂။ အမြတ်အစွန်းရှိခြင်း: စီးပွားရေးအရ တွက်ခြေကိုက်ရမယ်။ ၃။ သဘာဝသယံဇာတများကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း: မြေဆီလွှာနဲ့ ရေ အရင်းအမြစ်တွေကို ကောင်းမွန်စေရမယ်။ ၄။ လူနေမှုဘဝကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း: မိသားစုနဲ့ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအတွက် ကောင်းကျိုးပြုရမယ်။
သဘာဝနှင့် လိုက်လျောညီထွေ လုပ်ဆောင်ခြင်း
သီးနှံစိုက်ပျိုးတာနဲ့ တိရစ္ဆာန်မွေးမြူရာမှာ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများ (Biodiversity)၊ မြေဆီလွှာကျန်းမာရေး၊ သဘာဝနည်းအရ ပိုးမွှားနှိမ်နင်းခြင်း နဲ့ ရေထိန်းသိမ်းခြင်း စတာတွေကို အာရုံစိုက်ပြီး သဘာဝနဲ့ ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ကြပါတယ်။
သီးနှံသစ်လှည့် စိုက်ပျိုးခြင်း (Crop Rotation)
မြေဖုံးသီးနှံများ စိုက်ပျိုးခြင်း (Cover Crops)
စားကျက်လှည့်လည် အသုံးပြုခြင်း (Rotational Grazing)
ဒေသမျိုးရင်းများနှင့် ရောဂါဒဏ်ခံမျိုးများကို အသုံးပြုခြင်း
ထွန်ယက်မှုကို လျှော့ချခြင်းနှင့် ဓာတုဗေဒပစ္စည်းများ သုံးစွဲမှုကို တတ်နိုင်သမျှ လျှော့ချခြင်း
စီးပွားရေးနှင့် ဈေးကွက်ရှာဖွေခြင်း
ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ နည်းလမ်းတွေဟာ အရင်းအမြစ်တွေကို ထိရောက်စွာ သုံးစွဲနိုင်တာကြောင့် အမြတ်အစွန်း ပိုရစေပါတယ်။ အပြင်က ဝယ်ယူရတဲ့ သွင်းအားစုတွေကို လျှော့ချပြီး ကောင်းမွန်တဲ့ စိုက်ပျိုးပတ်ဝန်းကျင်ကို ဖန်တီးပါတယ်။ အမြတ်အစွန်းတိုးဖို့အတွက် တန်ဖိုးမြှင့် (Value-added) ဗျူဟာတွေကို သုံးပြီး ဈေးကွက်ရှာဖွေကြပါတယ်။ လတ်ဆတ်တဲ့ ဒေသထွက် အစားအစာတွေကို လူတိုင်းရရှိနိုင်ဖို့ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းနဲ့ ချိတ်ဆက်ရောင်းချကြပါတယ်။
လူသားဗဟိုပြု ရေရှည်တည်တံ့မှု
အစားအစာ ထုတ်လုပ်ပေးနေတဲ့ သူတွေအကြောင်းကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရပါမယ်။ ရေရှည်တည်တံ့မှုမှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်၊ မိသားစုနဲ့ အလုပ်သမားတွေရဲ့ ကျန်းမာရေးနဲ့ သုခချမ်းသာကို အာရုံစိုက်ဖို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။ နောက်ပြီး နောက်မျိုးဆက်သစ် တောင်သူတွေကို အားပေးမြှင့်တင်ခြင်းဖြင့် အနာဂတ်အတွက် ပြင်ဆင်ကြပါတယ်။
သုတေသနနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း
ရေရှည်တည်တံ့မှုကို ဦးစားပေးတဲ့ တောင်သူတွေဟာ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းဖို့နဲ့ ပိုမိုကြံ့ခိုင်တဲ့ စနစ်တွေ တည်ဆောက်ဖို့ နည်းလမ်းသစ်တွေကို အမြဲရှာဖွေနေကြပါတယ်။ ဒါကြောင့် လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် တောင်သူတွေ၊ ပညာရှင်တွေနဲ့ ပူးပေါင်းပြီး လက်တွေ့စိုက်ကွင်း သုတေသနတွေကို လုပ်ဆောင်ကြပါတယ်။
ရေရှည်တည်တံ့သော စိုက်ပျိုးရေးအကြောင်း လေ့လာစရာတွေ အများကြီး ရှိပါသေးတယ်။ ဒီနေ့ပဲ စတင် လေ့လာလိုက်ပါ။